De campus van de Erasmus Universiteit Rotterdam herbergt een schat aan architectuur, kunst en andere objecten met een mooi verhaal. Kom eens bij ons kijken! Deze week: LOF DER ZOTHEID.
Een statige sokkel, met daarop zwierige vormen in donker metaal en een glimmende bal met een soort waterkraantje erbovenop. Dit grote beeld aan de Rotterdamse Burgemeester van Walsumweg is één van mijn favorieten in de openbare ruimte. De EUR heeft er een schaalmodel van, die vind je op de campus in het Erasmus gebouw.
Het beeld is gemaakt door kunstenaar Geert van de Camp, in het kader van het 75-jarige bestaan van de EUR in 1988. De universiteit gaf het cadeau aan de gemeente Rotterdam, waarna het op 14 april 1989 werd onthuld. Dankzij een opknapbeurt in 2022 staat het daar opnieuw te pronken.
Om meerdere redenen is het een geweldig kunstwerk.
Allereerst de opdracht: een selectie kunstenaars werd gevraagd om een beeld te maken bij Erasmus’ beroemde werk ‘Lof der Zotheid’. Dat werk van Erasmus is de lofzang van de god ‘Zotheid’ op zichzelf. En terwijl ze zichzelf bezingt, neemt ze ook allerlei gezagsdragers en geestelijken op de hak.
Anno 2026 leest het nog net zo sprankelend als toen Erasmus het in 1511 publiceerde. In een tijd dat je voorzichtig moest zijn met je woorden, gebruikte Erasmus dus een ingenieuze vorm om zijn kritiek te uitten. Want het was immers niet hij, maar een nar die aan het woord was. En die kan je niet serieus nemen, toch?
Maar ook Geert van de Camp’s vertaling naar deze vormentaal is geweldig. In een boekje in de Erasmuscollectie van de Rotterdamse bibliotheek staat beschreven hoe hij te werk ging. Hij nam een statig portret van een ruiter te paard voor zich en begon dat al associërend, tekening na tekening te hervormen. De sokkel bleef en werd een massief blok. Het paard veranderde langzaam in de krullerige zwartmetalen vorm. De ruiter werd een glimmende bol met daarbovenop een grappige structuur dat nog het meeste lijkt op het wieltje van een waterkraan.
Met dit beeld speelt ook van de Camp met statuur en spot. Door de oogharen bezien voldoet het beeld aan alle eigenschappen voor een statig portret, alleen het is in zijn zwierige vormentaal nadrukkelijk een karikatuur daarvan. En dat is een genot om naar te kijken.
